Nazwę tej roślinie nadał europejski przyrodnik Augustin Saint-Hilaire w 1822 roku. Yerba mate jest dwupienną rośliną pochodzącą z Ameryki łacińskiej. Ostrokrzew paragwajski sięga około 15 m długości. W realu rośnie w specyficznych terenach leśnych, nazywanych yerbales, w skład których wchodzą również rodzaje z grupy wawrzynkowatych, mirtowatych i marzanowatych.
Zbiorowiska te, dziś często wyniszczone w wyniku rabunkowego pozyskiwania yerba mate, występowały w południowej Brazylii, Paragwaju i Północnej Argentynie. Czas kwitnienia yerba mate przypada na okres od października do grudnia. Białe kwiaty skupione są w grupach, z których rozwijają się czerwone owoce. Liście są podłużne, o wielkości do 5 cm, zimozielone.
Plony z jednego drzewa są dokonywane co trzy lata, w trakcie których można zebrać nawet do 65 – 85 funtów suszu. Prócz yerba mate paragwajskiego zbiera się też liście innych gatunków, np. I. Amara, I. Theezan. Liście rdzennych ostrokrzewów wykorzystywali również północnoamerykańscy Indianie. Tzw. Herbata Appalachów parzona była z liści I. cassine, I. Vomitoria i I. caroliniana.
